"Ali okula geldi. Ali çantasını bıraktı. Ali arkadaşlarıyla konuştu." Bu cümleleri okurken aynı ismin tekrar edilmesi kulağımızı tırmalar. "Ali okula geldi. O, çantasını bıraktı ve arkadaşlarıyla konuştu." dediğimizde anlatım akıcı hâle gelir. İsimlerin yerini tutan bu sözcüklere zamir (adıl) denir.
1 Zamir Nedir?
2 Zamir Türleri
-
Kişi zamirleri
Kişi isimlerinin yerine kullanılır.
ben, sen, o, biz, siz, onlar
-
İşaret zamirleri
Varlıkları işaret ederek onların yerini tutar.
bu, şu, o, bunlar, şunlar, onlar, öteki, beriki
-
Belgisiz zamirler
Varlıkların yerini belirsiz olarak tutar.
biri, birkaçı, bazıları, herkes, hepsi, kimse, hiçbiri, çoğu
-
Soru zamirleri
Varlıkların yerini soru yoluyla tutar.
kim, ne, hangisi, kaçı, neresi
- Biz hafta sonu pikniğe gideceğiz. Kişi zamiri
- Bunu kim yaptı? "Bunu": işaret zamiri, "kim": soru zamiri
- Herkes sınıfa girdi. Belgisiz zamir
- Kitaplardan hangisini okudun? Soru zamiri
- Bazıları gezi için erken geldi. Belgisiz zamir
3 Zamir mi, Sıfat mı?
"bu, şu, o, hangi, bazı, birkaç" gibi bazı sözcükler cümleye göre ya ismi belirtir (sıfat) ya da ismin yerini tutar (zamir).
| Cümle | Sözcüğün görevi | Neden? |
|---|---|---|
| Bu kitap çok güzel. | İsmi belirtiyor (sıfat) | "bu" sözcüğünden sonra "kitap" ismi geliyor. |
| Bu çok güzel. | İsmin yerini tutuyor (zamir) | "bu" sözcüğü kitabın yerine kullanılmış. |
| Bazı öğrenciler geldi. | İsmi belirtiyor (sıfat) | Arkasında "öğrenciler" ismi var. |
| Bazıları geldi. | İsmin yerini tutuyor (zamir) | Öğrencilerin yerine kullanılmış. |
Kendini dene · Soru 1
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "o" sözcüğü bir zamirdir?
Açıklama
"O, sınıfın en çalışkan öğrencisidir." cümlesinde "o" bir kişinin yerini tutuyor; arkasında bir isim yok. Diğer cümlelerde "o" bir ismi işaret ederek belirtiyor.
Örnek
"Zeynep kütüphaneye gitti. Zeynep bir masal kitabı aldı. Zeynep kitabı akşama kadar okudu." Bu metni zamirlerle daha akıcı hâle getirelim.
- 1 İlk cümlede ismi kullanırız; okuyucu kimden söz edildiğini bilmelidir.
- 2 Sonraki cümlelerde "Zeynep" yerine kişi zamiri o kullanılabilir.
- 3 Tekrarı azaltmak için cümleler birleştirilebilir.
Cevap: "Zeynep kütüphaneye gitti. O, bir masal kitabı aldı ve onu akşama kadar okudu."
Kendini dene · Soru 2
"Öğretmenimiz herkese bir görev verdi." cümlesindeki "herkes" sözcüğü hangi tür zamirdir?
Açıklama
"Herkes" kişileri tek tek belirtmeden, belirsiz şekilde karşılar; belgisiz zamirdir.
Konuyu pekiştir
Şimdi test çözme zamanı
Öğrendiklerini bu konunun testleriyle dene. Her testin sonunda doğru cevapları ve çözümleri görebilirsin.
Bu konunun tüm testleriYorumlar
Yorum yazmak ve sorularını sormak için giriş yap ya da ücretsiz kayıt ol.