Sıcak bir bardağa dokunduğunda elini hemen çekersin, bir arkadaşının sesini duyunca dönüp bakarsın, uzun bir şiiri ezberleyebilirsin. Bütün bu işleri vücudumuzun yönetim merkezi olan sinir sistemi yönetir. Sinir sistemine bu görevde hormonlar aracılığıyla iç salgı bezleri yardım eder.
1 Sinir Sistemi
| Bölüm | Kısım | Görevi |
|---|---|---|
| Merkezi sinir sistemi | Büyük beyin | Düşünme, öğrenme, hafıza, konuşma; duyu organlarından gelen bilgileri değerlendirme; istemli hareketleri yönetme |
| Beyincik | Vücudun dengesini sağlama ve hareketlerin uyumlu olmasını düzenleme | |
| Omurilik soğanı | Kalp atışı, solunum, sindirim, öksürme, hapşırma gibi istemsiz olayları yönetme | |
| Omurilik | Beyin ile vücut arasında iletişimi sağlama; refleks merkezi olma | |
| Çevresel sinir sistemi | Sinirler | Duyu organlarından merkeze bilgi taşıma, merkezden kaslara emir iletme |
- Sıcak sobaya dokununca elini hemen çekmek Omurilik refleksi
- Göze bir şey yaklaşınca gözü kırpmak Koruyucu tepki
- Diz kapağına hafifçe vurulunca bacağın öne fırlaması Doktor muayenesinde test edilir.
Kendini dene · Soru 1
Dengenin sağlanmasından ve hareketlerin uyumlu olmasından sorumlu yapı hangisidir?
Açıklama
Beyincik vücudun dengesini sağlar ve kasların uyum içinde çalışmasını düzenler.
2 İç Salgı Bezleri ve Hormonlar
İç salgı bezleri
-
Hipofiz
Beynin altında bulunur. Büyüme hormonu üretir ve diğer iç salgı bezlerinin çalışmasını düzenler; bu yüzden "ana bez" olarak bilinir.
Boy uzaması
-
Tiroit
Boyunda bulunur. Vücudun enerji kullanımını (metabolizmayı) düzenler. Çalışması için iyot gerekir.
İyotlu tuz kullanımı önemlidir.
-
Böbrek üstü bezleri
Böbreklerin üzerinde bulunur. Korku, heyecan ve tehlike anında adrenalin salgılar.
Heyecanlanınca kalbin hızlı atması
-
Pankreas
Kandaki şeker miktarını düzenleyen insülin hormonunu üretir.
İnsülin yetersizliği şeker hastalığına yol açar.
-
Eşeysel bezler
Yumurtalıklar ve testislerdir. Ergenlik dönemindeki değişimleri başlatan hormonları üretir.
Ergenlik
3 Çocukluktan Ergenliğe Geçiş
-
Bedensel değişimler
Boyda hızlı uzama, kilo artışı, sesin kalınlaşması ya da incelmesi, vücutta kıllanma, terlemenin artması, ciltte sivilceler
Kızlarda ergenlik genellikle erkeklerden biraz daha erken başlar.
-
Ruhsal değişimler
Duygu durumunda hızlı değişimler, bağımsız olma isteği, arkadaşlığa daha çok önem verme, dış görünüşe ilgi
Kendini ifade etme ihtiyacı artar.
Kendini dene · Soru 2
Kandaki şeker miktarını düzenleyen insülin hormonunu salgılayan bez hangisidir?
Açıklama
Pankreas, kan şekerini düzenleyen insülin hormonunu üretir.
Konuyu pekiştir
Şimdi test çözme zamanı
Öğrendiklerini bu konunun testleriyle dene. Her testin sonunda doğru cevapları ve çözümleri görebilirsin.
Yorumlar
Yorum yazmak ve sorularını sormak için giriş yap ya da ücretsiz kayıt ol.