5. Sınıf Türkçe 1. Dönem 1. Yazılı Soruları Çöz (6. Senaryo)

Anlam: Utanma, korku, endişe gibi duygularla bir şeyi yapmaktan kaçınmak, yapmak istememek. İpuçları: “İçeri girmek istiyordu ama kapıda duraksadı”, “nasıl davranacağını bilemediği için”, “sesini çıkaramıyor”. Bunlardan en az ikisi yazılmalıdır. Anlamı doğru tahmin edip ipucunu gösteren cevap tam puan alır. Yalnızca anlamı yazan, ipucu göstermeyen cevap yarım puan alır.

Temel duygular doğuştan gelir; örnek: sevinç, korku, öfke (biri yeterli). İkincil duygular sonradan, çevreden öğrenilir; örnek: kıskançlık, utanma (biri yeterli).

Değişimler: Kalp hızlı çarpar, yüz kızarır. Öneriler: Derin nefes almak, on'a kadar saymak.

Bölüm: Kütüphane (kitaplık, okuma salonu da kabul edilir). Yorumlar: 🤫 sessiz olunmalı. 📵 telefon kullanılmamalı. 🍕🥤 ❌ yiyecek ve içecek getirilmemeli. 📖➡️🗄️ okunan kitap yerine konmalı. Ortak mesaj: Bu bölümde herkes kurallara uyarak düzeni ve sessizliği korumalıdır. En az iki görselin doğru yorumu, bölüm ve ortak mesaj verilmelidir.

Anahtar kelime olmaması gereken: “tahta” veya “dikkatli”. Gerekçe: Bu kelimeler metnin konusunu ve ana fikrini yansıtmaz; ayrıntıdır. Metin tahta üzerinde oynanan bir oyunu anlatmaktadır ama konu tahta değil oyunun kendisidir. Eklenebilecek kelimeler: zekâ, taş, hamle, oyuncu, eğlence gibi metinle ilişkili kelimeler kabul edilir.

Katılmıyorum. Deyim, “açığa vurmadan içten içe üzülmek, kendi kendine üzülüp sıkılmak” anlamındadır. Gerekçe: Cümlede yarışı kaybetme ve hırs vardır; yemekle ilgili bir ipucu yoktur. Deyimi bağlamdan yararlanarak doğru açıklayan cevaplar kabul edilir.

Örnek cevap: Hedef kitle çocuklar; çünkü uyku düzeni onların derslerini ve sağlığını etkiler. Tür afiş; çünkü kısa, dikkat çekici ve panoya uygundur. Yapı sıralı-kronolojik; çünkü uyumadan önce yapılacaklar sırayla anlatılır (ör. önce ekranı kapat, sonra dişlerini fırçala, ardından yat). İçerik: her gün aynı saatte yatmak, yatmadan önce telefon ve televizyondan uzak durmak gibi bilgiler. Hedef kitle, tür ve yapı seçimlerinin her biri amaçla ilişkilendirilerek gerekçelendirilmeli ve iki içerik bilgisi verilmelidir. Seçimler arasında tutarlılık aranır.

Dün akşam öğretmenimiz bize yarın okulda mangala, ip atlama ve beş taş turnuvası olacağını söyledi. Hangi oyuna katılmak istersiniz? (Cümle başı büyük harfleri, sıralamada virgüller, ilk cümle sonunda nokta, ikinci cümle sonunda soru işareti.)