8. Sınıf Fen Bilimleri 2. Dönem 1. Yazılı Soruları (3. Senaryo)

1. K maddesi sürekli ısı almasına rağmen 12 ve 16. dakikalar arasında sıcaklık değerinin sabit kalmasının sebebi nedir?

1. Hal Değişimi: K maddesi 12 ve 16. dakikalar arasında sıcaklık değişimi göstermiyor. Bu durum, maddenin hal değiştirdiğini gösterir. Yani, bu süre zarfında K maddesi kaynama noktasına ulaşmış ve buharlaşma gerçekleşmektedir.
2. Isı Enerjisi Kullanımı: Bu süreçte alınan ısı enerjisi, sıcaklık artışına değil, maddenin hal değişimine harcanır. Bu nedenle sıcaklık sabit kalır.

2. 8. dakikaya kadar K ve L sıvılarının aldıkları ısı miktarlarını karşılaştırınız.

1. Başlangıç Sıcaklıkları: K sıvısı -10°C'den 20°C'ye, L sıvısı ise 68°C'den 78°C'ye çıkmıştır.
2. Sıcaklık Artışı:
- K sıvısı: 30°C artış (20°C - (-10°C))
- L sıvısı: 10°C artış (78°C - 68°C)
3. Isı Miktarı Karşılaştırması: K sıvısı, L sıvısına göre daha fazla sıcaklık artışı göstermiştir. Bu nedenle, K sıvısı daha fazla ısı almıştır.

3. K ve L maddelerinin kaynama sıcaklıklarını yazınız.

1. K Sıvısı: 12. dakikada 35°C'de kaynamaya başlamıştır.
2. L Sıvısı: 8. dakikada 78°C'de kaynamaya başlamıştır.

Sonuç:

- K maddesi, 12 ve 16. dakikalar arasında hal değişimi nedeniyle sıcaklık sabit kalmıştır.
- 8. dakikaya kadar, K sıvısı L sıvısına göre daha fazla ısı almıştır.
- Kaynama sıcaklıkları: K için 35°C, L için 78°C'dir.

Doğru Cevaplar:
1. Hal değişimi nedeniyle sıcaklık sabit kalır.
2. K sıvısı daha fazla ısı almıştır.
3. K: 35°C, L: 78°C.

Bu soruda, saf bir maddenin ısıtılması sonucu oluşan sıcaklık-zaman grafiği verilmiştir. Grafiği inceleyerek soruları adım adım cevaplayalım.

1. Madde başlangıçta hangi fiziksel halde bulunur?

1. Grafiğin başlangıç noktasında sıcaklık -20°C'dir.
2. Bu sıcaklık, maddenin katı halde olduğunu gösterir çünkü genellikle maddeler düşük sıcaklıklarda katı halde bulunur.

Cevap: Katı

2. Kaynama sıcaklığı kaç °C’tur?

1. Grafikte, sıcaklığın sabit kaldığı ikinci yatay çizgiye bakmalıyız.
2. Bu çizgi 80°C'de yer alıyor, bu da maddenin kaynama sıcaklığıdır.

Cevap: 80°C

3. Maddenin erimesi kaç dakika sürmüştür?

1. Erime, sıcaklığın sabit kaldığı ilk yatay çizgide gerçekleşir.
2. Bu çizgi 0°C'de başlar ve 5 dakika sürer.

Cevap: 5 dakika

4. Bu maddenin donma sıcaklığı kaç °C’tur?

1. Donma sıcaklığı, erime sıcaklığı ile aynıdır.
2. Bu sıcaklık 0°C'dir.

Cevap: 0°C

5. 90 °C derecede hangi fiziksel haldedir?

1. 90°C, kaynama sıcaklığı olan 80°C'nin üzerindedir.
2. Bu durumda madde gaz halindedir.

Cevap: Gaz

Sonuç:

Grafiği dikkatlice incelediğimizde, maddenin başlangıçta katı halde olduğunu, erime sıcaklığının 0°C, kaynama sıcaklığının 80°C olduğunu ve 90°C'de gaz halinde bulunduğunu belirledik. Erime süresi ise 5 dakika olarak hesaplandı.

Doğru Cevaplar:
- a) Katı
- b) 80°C
- c) 5 dakika
- d) 0°C
- e) Gaz

Çözüm:

1. Kuvvet Kolu:
- Kaldıraçta kuvvet kolu, kuvvetin uygulandığı nokta ile destek noktası arasındaki mesafedir.
- Şekilde, kuvvet kolu "a" harfi ile gösterilmiştir.

2. Yük Kolu:
- Yük kolu, yükün bulunduğu nokta ile destek noktası arasındaki mesafedir.
- Şekilde, yük kolu "b" harfi ile gösterilmiştir.

3. Kuvvetin Yönünü Değiştirir mi?
- Kaldıraçlar, kuvvetin yönünü değiştirebilir. Şekildeki kaldıraç, kuvvetin yönünü değiştirir çünkü kuvvet aşağı doğru uygulanırken yük yukarı doğru hareket eder.

Sonuç:
- Kuvvet kolu "a" harfi ile gösterilmiştir.
- Yük kolu "b" harfi ile gösterilmiştir.
- Kaldıraç kuvvetin yönünü değiştirir.

Doğru Cevap:
- Kuvvet Kolu: a
- Yük Kolu: b
- Kuvvetin yönünü değiştirir: Evet

Soruda tespit edilen şıklar:

A) A Makara
B) B Makara

Çözüm:

1. Kuvvetten Kazanç:
- Sabit makaralar kuvvetten kazanç sağlamaz.
- Hareketli makaralar kuvvetten kazanç sağlar.
- A Makara hareketli bir makaradır, bu yüzden kuvvetten kazanç sağlar.

2. İşten Kazanç:
- Makaralar işten kazanç sağlamaz. İş, kuvvet ve yolun çarpımıdır ve makaralar sadece kuvvetin yönünü veya büyüklüğünü değiştirir.

3. Yükle Birlikte Hareket Eden:
- Hareketli makaralar yükle birlikte hareket eder.
- A Makara yükle birlikte hareket eder.

4. Yük ve Kuvvetin Değeri Eşit:
- Sabit makaralarda yük ve kuvvetin büyüklüğü eşittir.
- B Makara sabit makaradır, bu yüzden yük ve kuvvetin değeri eşittir.

5. Kuvvetin Yönünü Değiştiren:
- Sabit makaralar kuvvetin yönünü değiştirir.
- B Makara sabit makaradır, bu yüzden kuvvetin yönünü değiştirir.

Sonuç:

- Kuvvetten kazanç: A Makara
- İşten kazanç: Hiçbiri
- Yükle birlikte hareket eden: A Makara
- Yük ve kuvvetin değeri eşit: B Makara
- Kuvvetin yönünü değiştiren: B Makara

Doğru Cevaplar:
- Kuvvetten kazanç: A Makara
- İşten kazanç: Hiçbiri
- Yükle birlikte hareket eden: A Makara
- Yük ve kuvvetin değeri eşit: B Makara
- Kuvvetin yönünü değiştiren: B Makara

1. Soruyu Anlama:
- Ali, görseldeki yükü en kolay şekilde kaldırmak istiyor.
- Kaldıraç prensibine göre, kuvvetin uygulandığı nokta yükten ne kadar uzaksa, yükü kaldırmak o kadar kolay olur.

2. Görseli İnceleme:
- Görselde bir kaldıraç sistemi var.
- Yük "P" harfiyle gösterilmiş ve kaldıraç üzerinde A, B, C, D, E noktaları var.

3. Kaldıraç Prensibi:
- Kaldıraçta kuvvet kolu ne kadar uzun olursa, uygulanan kuvvet o kadar az olur.
- Yani, Ali'nin kuvvet uygulayacağı nokta, yükten en uzak nokta olmalıdır.

4. Doğru Noktayı Belirleme:
- Görseldeki en uzak nokta "E" noktasıdır.
- Bu nedenle, Ali "E" noktasına kuvvet uygulamalıdır.

Sonuç:
Ali, yükü en kolay şekilde kaldırmak için "E" noktasına kuvvet uygulamalıdır. Çünkü bu nokta, yükten en uzak olan noktadır ve kaldıraç prensibine göre en az kuvvet gerektirir.

Doğru Cevap: E

Bu deneyde fotosentez hızını etkileyen faktörler inceleniyor. Deneyde kullanılan bitkiler ve aydınlatma araçları özdeş olduğuna göre, değişkenleri belirleyelim:

1. Bağımsız Değişken:
- Su Verme Sıklığı: Deneyde haftada 1 kez ve haftada 3 kez su verilmesi değiştiriliyor. Bu, bağımsız değişkendir çünkü deneyde kontrol edilen ve değiştirilen faktördür.

2. Bağımlı Değişken:
- Fotosentez Hızı: Deneyin amacı fotosentez hızını ölçmek olduğuna göre, bu hız bağımlı değişkendir. Su verme sıklığına bağlı olarak değişir.

3. Kontrol Edilen Değişkenler:
- Işık Türü: Her iki düzenekte de sarı ışık kullanılıyor.
- Sıcaklık: Her iki düzenekte de sıcaklık 25 °C olarak sabit tutuluyor.
- Bitki Türü ve Aydınlatma Araçları: Her iki düzenekte de aynı bitki türü ve aydınlatma araçları kullanılıyor.

Sonuç:
Deneyde su verme sıklığı bağımsız değişken olarak belirlenmiş, fotosentez hızı bağımlı değişken olarak ölçülmüş ve ışık türü, sıcaklık gibi faktörler kontrol edilen değişkenler olarak sabit tutulmuştur.

Doğru Cevap:
- Bağımsız Değişken: Su Verme Sıklığı
- Bağımlı Değişken: Fotosentez Hızı
- Kontrol Edilen Değişkenler: Işık Türü, Sıcaklık, Bitki Türü ve Aydınlatma Araçları

Bu soruda, fotosentez hızına etki eden faktörlerden üç tanesini yazmamız isteniyor. Şıklar veritabanında boş olduğu için, şık analizi yapmamıza gerek yok. Ancak, fotosentez hızına etki eden faktörleri açıklayarak soruyu çözelim.

1. Işık Şiddeti:
- Fotosentez, ışık enerjisini kullanarak gerçekleşen bir süreçtir. Işık şiddeti arttıkça fotosentez hızı da artar. Ancak, belirli bir noktadan sonra ışık şiddetinin artması fotosentez hızını daha fazla artırmaz çünkü diğer faktörler sınırlayıcı hale gelir.

2. Karbondioksit Konsantrasyonu:
- Karbondioksit, fotosentez için gerekli olan temel maddelerden biridir. Karbondioksit miktarı arttıkça fotosentez hızı da artar. Ancak, bu artış da belirli bir seviyeye kadar devam eder.

3. Sıcaklık:
- Fotosentez enzimler tarafından kontrol edilen bir süreçtir ve enzimlerin etkinliği sıcaklığa bağlıdır. Sıcaklık arttıkça fotosentez hızı da artar, ancak çok yüksek sıcaklıklar enzimlerin yapısını bozarak fotosentez hızını düşürebilir.

Sonuç:
Fotosentez hızına etki eden üç temel faktör; ışık şiddeti, karbondioksit konsantrasyonu ve sıcaklıktır. Bu faktörler, fotosentez sürecinin verimliliğini doğrudan etkiler.

Doğru Cevap:
- Işık Şiddeti
- Karbondioksit Konsantrasyonu
- Sıcaklık