9. Sınıf Dil ve Anlatım 2. Dönem 2. Yazılı Soruları Çöz

Andre Gide bir yazısında şöyle der: “Sanatçının konusu insandır. Bir insanın yaşamı o insanın düşlerinin de kaynağıdır.” Bu söze katılıyorum. Çünkü yaşananlarla düşler iç içedir. Sanatçı, yazar ozan da insan yaşamını, insan düşlerini bir yapıtta gerçeğe dönüştürendir.

Başkasına, geleceğe bakandır. Kendi yaşadıklarına, düşlerine herkesi ortak edendir.

Bu parçada yazarın, Andre Gide’den bir alıntı yapmış olmasının nedeni aşağıdakilerden özellikle hangisi olabilir?

Don Kişot ve Don Kişotluk üstüne şimdiye değin ciltler dolusu yazı yazıldı ve hâlâ yazılıyor. Ünlü bir filozof, “İnsan bu yapıtı hayatında üç kez okumalıdır: Duyguların hemen kolaylıkla harekete geçtiği gençlikte, mantığın egemen olmaya başladığı orta yaşta, her şeye felsefe açısından bakıldığı yaşlılıkta.” diyor. Bu sözleriyle yapıtın klasik bir yapısının olduğunu belirtiyor.

Bu parçada sözü edilen yapıtla ilgili olarak asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

(I) Kararlarınızı oturup kendiniz alın. (II) Büyüklerinizle, yaşıtlarınızla, kendinizden küçüklerle konuşun, tartışın. (III) Kararları yalnız aldığınız zaman, eziyetler de güçlükler de sonuçta bütünüyle size aittir artık. (IV) Karar alırken sorumluluk almayı da bilin. (V) işte bu büyümek ve olgunlaşmaktır. (VI) Özgür insan olma yolunda atılan ilk adımdır.

Yukarıda numaralanmış cümlelerden hangisi anlatımın akışını bozmaktadır?

(I) Çocukluğunuzdan bir kez ayrıldınız mı, ömrünüzün kalan bölümü gurbettir artık. (II) Sıla özlemi çeker gibi çocukluğunuzun özlemini çekersiniz. (III) Bu nedenle de çocukluk dönemi birçok sanatçıyı, yazarı, şairi derinden etkilemiş, ürünlerine yansımıştır. (IV) Ben, kendi deneyimime dayanarak, çocukluğun insanın en mutlu dönemi olduğu fikrine katılmıyorum. (V) Tam tersine bence çocukluk, her şey bir yana, tamamen büyüklerin yönetiminde olduğu, korkularla dolu geçtiği için yaşamımızın en güvensiz bölümüdür. (VI) Ve bütün bunlar insanda hiç silinmeyecek izler bırakır.

Yukarıdaki paragraf iki parçaya bölünmek gerekirse, ikinci paragraf numaralanmış cümlelerin hangisiyle başlar?

Rahat koltuklar, modern bir perde, süslü bir bahçe açıkça görülüyordu fotoğrafta. Tüm bu güzelliklere karşın düş kırıklığı ile isyan ettim kendi kendime. Bu değildi benim yazlık bahçe sinemalarım. Yaşlı birisine makyaj yapmışlardı, güzelleşsin diye ama unutmuşlardı…

Yukarıdaki parça aşağıdakilerden hangisiyle tamamlanamaz?

Tiyatrolarda bayağı oyunlar oynanıyor. Sebebini sorduğumuzda, yetkililer halkın sözcüsü olduklarını, halkın ihtiyaç duyduğu oyunlar oynadıklarını iddia ediyorlar. Oysa tiyatronun görevi halkı avutmak değil, sanat eserlerini halka tanıtmaktır. Özellikle, devletin desteklediği şehir tiyatrolarının görevi budur. Devlet tiyatrolarının seyirciyi çoğaltarak para kazanma amacı olamaz. Avrupa’da kâra geçen kültür tiyatroları şüpheyle karşılanmaktadır.

Bu parçada asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Alman şairi F. Schiller, “Sanatçı, zamanının çocuğudur; ama aynı zamanda o zamanın öğrencisiyse, dahası, gözdesiyse, bu, kendisi için çok kötüdür.” der. Bu söz, çok açıktır: Elbette sanatçı, belli bir zamanın koşulları içinde dünyaya gelir. Ama, yalnızca bu koşulları kabul etmesi, kendisini bu koşulların yaratıcılarına beğendirmeye kalkışması yanlıştır. Peki, doğrusu nedir? Sanatçı, çocuğu olarak dünyaya geldiği zamanı ve onun koşullarını değerlendirmeyi ve eleştirmeyi öğrenmeli; bu tutumuyla da, zamanının gözdesi değil, muhalefetinin doğal sözcüsü olmalıdır.

Bu parçada yazarın, sözlerine, Schiller’den bir alıntıyla başlamasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

(I) Tanzimat’la birlikte Osmanlı yazarları kendi eserlerini Batı’dakilerle karşılaştırmaya başladılar. (II) Bu aksaklık, yazarlarımızın hayatı görme kudretinden yoksun olmalarından kaynaklanıyordu. (III) Bu kendinden üstün olan ile yüz yüze gelme anıydı. (IV) Yapılan karşılaştırmalar aradaki mesafenin aşılamayacak kadar büyük olduğunu gösteriyordu. (V) Taklit o zaman devreye girdi. (VI) Bu yüzden ilk kuşak yazarlarımız Batı medeniyetinin taklitçisi idiler.

Yukarıdaki parçada numaralanmış cümlelerden hangisi paragrafın anlam akışını bozmaktadır?

(I) Şifalı bitkilerde en sağlıklı sonuçlar genellikle taze toplanmış otlardan sağlanır. (II) Bu nokta özellikle ağır hastalıkların üstesinden gelinmesi için çok önemlidir. (III) Kurutulan çiçekler için en elverişli zaman çiçek açma dönemidir. (IV) Yapraklar için çiçek açmadan ve açtıkları dönem uygundur. (V) Kökler ise baharda ya da güzde çıkarılmalıdır. (VI) Meyveleri ise olgunlaştıkları devrede toplamak gerekir.

Yukarıdaki parça iki paragrafa ayrılmak istenirse ikinci paragraf kaçına cümleyle başlar?

İçime doğan öykülük düşünceyi uzun bir süre içimde gezdiririm. Daha çok notlarımı düşünerek alırım. Kâğıtlara yazdığım notlar bir öykü için gerekli olanların onda biri bile değildir, ister üşengeçlikten ve tembellikten, isterseniz hayatımızda yazıya ayrılan zamanın yetersizliğinden deyin, bir öyküyü yazmak için bir türlü masaya oturmaya kendimi ikna edemediğim için, öykünün kurgusal olarak yapısı…

Yukarıdaki parça aşağıdakilerden hangisiyle tamamlanamaz?