8. Sınıf Fen Bilimleri Elektrik Yükleri ve Elektriklenme

Boyacılar büyük metalleri boyarken genellikle elektriklenmeden faydalanırlar.

Metal kısım (+) yükle, boya tanecikleri ise (-) yükle yüklüdür.

Yukarıda verilen elektriklenme örneği ile ilgili aşağıda yapılan yorumlardan hangisi ya da hangileri doğrudur?

I. Elektriklenme olayından günlük hayatta, teknolojide ve daha bir çok alanda faydalanılmaktadır.

II. Araba boyama faaliyetinde zıt yüklü taneciklerin birbirine uyguladığı çekme kuvvetinden faydalanılmıştır.

III. Temiz ve pürüzsüz bir boya işlemi gerçekleştirilmesinin sebebi; iletkenlerde yük dağılımının her yerde aynı olmasıdır.

Birbirine sürtülerek elektrikle yüklenen K ve L cisimleri şekildeki asılı nötr kürelere dokunduruluyor.

Buna göre K ve L cisimleri kürelerden uzaklaştırıldığında, küreler aşağıdaki konumlardan hangisini alırlar?

Sürtünme ile elektriklenmede cisimler yük alışverişini birbirine temas etme ile yani dokunma ile gerçekleştirir ve cisimler başlangıçta nötr olup bir elektron almaya, diğeri de elektron vermeye yatkın olduklarından sonunda cisimler zıt yükle yüklenir.

Buna göre aşağıda yapılan deneyde elektron almaya ve vermeye yatkın cisimler hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir.

Şekil I’de (+) yüklü K cismi (-) yüklü L cismine dokunduruluyor. (K ve L cisimlerin yük durumları bilinmemektedir.)

Daha sonra K ve L cismi iletken nötr X, Y ve Z metal plakalara şekil II’deki gibi yan yana konulup yaklaştırılıyor.

Daha sonra X, Y ve Z cisimleri yalıtkan ayaklarından tutularak ayrılıyorlar.

Buna göre X, Y ve Z cisimlerinin yükleri aşağıda verilenlerden hangisi ya da hangileri gibi olabilir?

I. durum

• A ve B bulutu sürtünme ile zıt yükle yüklenirler.

II. durum

• Yüklü bulutlar arasında yük aktarımı gerçekleşebilir. (Şekil B bulutundan A bulutuna (-) yükler geçmektedir.)

Bu olaya şimşek denir.

III. durum

• Yıldırımın eşit yükseklikte oldukları için X ve Z’ye düşme ihtimali aynıdır.

Deniz, şimşek ve yıldırım ile ilgili hazırladığı posterin bir yerinde hata yapmıştır.

Buna göre Deniz hangi durumda hata yapmıştır?

Aşağıdaki deneylerde elektriklenme sonucu çubukların birbirine uygulayacağı itme-çekme kuvveti gösterilmek isteniyor.

Buna göre çubuklar serbest bırakıldığında hareket yönleri aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Yukarıda verilen olaylardan hangileri elektriklenme olayına örnek verilebilir?

Birbirine temas halinde olan K, L ve M cisimlerine, (+) yüklü cisimler şekildeki gibi yaklaştırılıyor.

(+) yüklü cisimler uzaklaştırılmadan K, L ve M cisimleri birbirinden ayrılırsa son yük durumları aşağıdakilerden hangisi gibi olur?

Şekilde nötr ve yalıtkan X, Y, Z ve T oyuncak arabaların üzerine (+) yüklü K, (–) yüklü L ve M, nötr N cismi sabitleniyor.

Buna göre arabalar serbest bırakılırsa,

→ X ve Y arabaları birbirine doğru hareket eder.
→ T ve Z arabaları birbirinden uzaklaşır.
→ L ve N cisimlerinin yerleri değiştirilirse X ve Y arabaları birbirinden uzaklaşır.
→K ve N cisimlerinin yerleri değiştirilirse Z  ve T arabaları aynı yönde hareket eder.

ifadelerinden kaç tanesi doğrudur?