7. Sınıf Fen Bilimleri Güneş Sistemi ve Ötesi 7

NASA'nın tasarladığı “Orion” kapsülü tamamlandı!

Nasa'nın uzun zamandır üzerinde çalıştığı Orion uzay kapsülünün son yapım ve entegre aşamaları da tamamlandı. İnsanlığı uzayın şimdiye kadar gidilmemiş en uzak köşelerine götürmek için tasarlanan Orion kapsülü, 2014 senesinde ilk deneme testine tabi tutulmuş ve başarıyla testi tamamlayıp Dünya'ya geri dönmüştü. Şimdi ise 2020'de gerçekleşmesi planlanan görev için hazırlıklar yapılıyor. 2020'de Misyon-1 görevi altında keşif ekibi olmadan Ay'ın yörüngesine yola çıkacak olan Orion, sonrasında da Dünya'ya geri dönecek. Bir sonraki adım olan Misyon-2 ise 2023 senesinde gerçekleşecek. Orion kapsülü Misyon-2 görevinde astronotları Ay'ın yörüngesinden çıkararak derin uzaya taşıyacak. Bu görev gerçekleştiğinde ilk "insanlı derin uzay" yolculuğu gerçekleşmiş olacak.

Yukarıda verilen haber metnine göre;

I. Uzay araçları geliştirilirken gerçekleştireceği görevler belli adımlarla test edilmektedir.

II. Uzay araştırmaları uzun süreç ve teknolojik çalışma gerektiren araştırmalardır.

III. Misyon -2 görevi tamamlandığında uzay ve derinlikleri hakkında daha ayrıntılı bilgilere sahip olunabilecekiir.

ifadelerinden hangileri söylenebilir?

“Juno; 2011 yılında fırlatılmış, Jüpiter'in yörüngesine 4 Temmuz 2016 tarihinde
girmiştir. Jüpiteri incelemek için gönderilmiştir.

“Mars gezegenini incelemek için 2012 yılında Mars yüzeyine indirilen Türkçe adı “Merak” olan robottur. Görevi, Mars'a gerçekleştirilecek olan insanlı bir görev için ön araştırmayı yapmaktır.

Yukarıda görselleri ve haklarında bilgi verilen, Mars ve Jüpiter ile ilgili araştırma yapan uzay araçlarının genel adı aşağıdakilerden hangisidir?

Her yıldızın oluşum ve yaşam süreci olduğu gibi ölüm süreci de vardır. Enerjisi tükenip ömürlerinin sonuna ulaşan büyük kütleli yıldızlar çok şiddetli bir şekilde patlarlar. Bu patlamanın neticesinde yıldızın çekirdeği kara deliğe dönüşür. Kara delik çok büyük kütle çekim kuvvetine sahip olduğu için  kendine yaklaşan yani olay ufkuna giren ışık dahil tüm maddeleri yutar.

Yukarıda verilen bilgilerden yararlanılarak kara delik ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Uydular kullanım alanı ve görevlerine göre farklı sınıflara ayrılabilir. Haberleşme uyduları bu sınıflardan biridir. Haberleşme uyduları farklı mekanlarda bulunan bireyler arasında iletişimi sağlayan uydulardır. Günümüzde zaman ve mekan farketmeksizin ses, görüntü ve diğer verilerin canlı olarak aktarılması ve çift yönlü hızlı iletişim bu uydular vasıtasıyla gerçekleşmektedir.

Yukarıda verilen bilgiye göre haberleşme uyduları aşağıdaki alanlardan hangisinde kullanılır?

Yapısında mercek kullanılan teleskoplara “Mercekli Teleskop” denir.

Basit bir mercekli teleskopta objektif ve oküler adları ile anılan iki mercek bulunur. Bu merceklerden biri cisimden yansıyan ışığı toplar ve görüntü oluşturur, diğeri ise görüntüyü büyüterek göze yönlendirilmesini sağlar. Işığı toplayan mercek objektif, görüntüyü büyüten ise okülerdir.

Yukarıdaki görselde mercekli teleskop üzerinde bazı yapılar numaralanarak verilmiştir.

Bu yapılarla ilgili olarak;

I. 1 ve 2 numaralı yapılar mercektir.

II. 3 numaralı yapı, üzerine gelen ışınları yansıtarak ışınların gözlemciye ulaşmasını sağlar.

III. 2 numaralı yapı okülerdir.

IV. 3 numaralı yapı objektiftir.

yargılarından hangileri doğrudur?

Aradaki boşluklarla birlikte gök cisimlerinin tümüne evren denir. Evren oluşumu ile ilgili iki temel görüş vardır.

1) Newton'un durağan evren teorisi: Evren hareketsizdir ve başlangıcı yoktur. Sonsuzdan beri vardır ve sonsuza kadar devam edecektir.

2) Büyük Patlama (Big Bang) teorisi: Bu kurama göre her şey 14 milyar yıl önce çok yoğun ve sıcak bir noktada meydana gelen patlama sonucu ortaya çıkmıştır. Bu patlama sonucu evren, çok Sıcak bir gazla doldu ve sürekli olarak büyüdü. Yaklaşık bir milyon yıl sonra bu gaz büyük oranda  yoğunlaşarak gök adalar, nebulalar, yıldızlar meydana geldi. Bu ani enerji patlamasıyla oluşan evren, başlangıcından itibaren inanılmaz bir hız ile genişlemektedir.

Evren oluşumunu açıklayan bu iki teori ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Gaz ve tozdan oluşan, yıldız ve pek çok gök cisminin ham maddesi olan yapıya bulutsu denir. Bulutsular görünümlerine göre parlak ve karanlık bulutsu olmak üzere ikiye ayrılır. Parlak bulutsular genellikle içlerindeki yeni oluşmuş olan yıldızların ışıması nedeniyle parlak görünür. Karanlık bulutsular ise genellikle önünde bulundukları yıldızların ya da parlak bulutsuların ışığını perdeledikleri için belirgin hâle gelirler.

Aşağıda bazı bulutsu örneklerinin görselleri verilmiştir.

Bulutsularla ilgili verilenlere göre, aşağıdaki yorumlardan hangisi yapılamaz?

Gök cisimlerinin çevresinde belirli bir yörüngede dolanan insan yapımı aygıtlara yapay Uydu adı verilir. Aşağıda yapay uyduya ait bir görselle birlikte bazı bilgiler verilmiştir.

“Uzaya fırlatılan yapay uydular görevlerine göre farklı büyüklük ve şekillerde olmasına rağmen tüm uydularda aynı olan bazı temel kısımlar mevcuttur. Bunlar; güç kaynağı ve radyo antenleridir. Güç kaynağı, uydunun uzay boşluğunda gereksinim duyduğu enerjiyi Güneş'ten karşılamasını sağlayacak güneş panelleri ve Güneş'i görmediği zamanlarda gerekli enerjiyi üretecek bataryalardan oluşan kısımdır. Radyo antenleri ise uydunun yeryüzü ile bağlantı kurmasını sağlayan kısımdır.”

Verilen bilgiler değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisindeki ifade yanlış olur?

SOYUZ MS - 12 ROKETİ YENİDEN UZAYA ÇIKIYOR

NASA astronotu Nick Hague ve Rus astronot Alexey Ouchin geçen seneki başarısız denemelerinden sonra tekrar Uluslararası Uzay İstasyonu'na ayak basmak için ikinci şanslarını deneyecekler.

Rus yapımı Soyuz roketi 11 Ekim 2018 tarihinde kalkış yaptıktan 1 dakika 24 saniye sonra saatte 4000 mil (yaklaşık 6500 km) hızla atmosferin dışına doğru ilerlerken roketlerin birinin ateşlenememesinden dolayı arıza yapmıştı. Roketin acil durum sistemi uzay kapsülünü fırlatmış mürettebat zarar görmeden Kazakistan'a iniş yapmıştı.

Astronotlar eğer bu sefer her şey yolunda giderse kalkışlarından 6 saat sonra Uluslararası Uzay İstasyonu (ISS) ile kenetlenip yaklaşık 6 aylık yeni bir sürece başlayacaklar.

Yukarıda verilen haber metnine bakılarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

Çevresine ısı ve ışık yayan yıldızlar farklı renklere sahip olabilir. Yıldızların farklı renkte olmaları sıcaklıkları hakkında bilgi verebilir.

Buna göre;

I. Çok sıcak yıldızlar kırmızı renklidir.

II. Orta sıcaklıktaki yıldızlar sarı - turuncu renklidir.

III. Sıcaklığı en az olan yıldızlar mavi renklidir.

verilenlerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

DÜNYA'NIN BEKLEDİĞİ GÖZLEMEVİ 2020'DE AÇILACAK

Erzurum'da inşa edilen ve bilim insanlarının merakla beklediği Doğu Anadolu Gözlemevi'nin 2020'de faaliyete gireceği bildirildi.

Gözlemevinde kullanılacak teleskop Türkiye'nin 4 metre çaplı tek parça aynaya sahip ilk teleskobu olacağı gibi, insan gözünün duyarlı olduğu ışığın dışında kırmızı ötesi bölgede de gözlem yapabilen ilk kırmızı ötesi teleskobumuz olacak.

Dünya üzerinde bu çapta büyük teleskop Havai ve Şili'de var. Orada gündüz olduğunda, burası gece olduğu için oradaki projelerin kesintisiz olarak yürütülmesinde kuracağımız gözlemevinin de büyük payı olacaktır.

Yukarıda verilen habere göre;

I. Erzurum'da kurulacak gözlemevindeki teleskop Türkiye'nin en büyük aynalı teleskop olma özelliğine sahiptir.

II. Kurulan gözlemevi Dünya üzerindeki diğer gözlemevleri ile birlikte ortak projeler yürütebilir.

III. Teleskoplar sadece görünür ışığı değil insan gözünün göremediği ışık dalgalarını da toplama özelliğine sahip olabilir.

çıkarımlarından hangilerine ulaşılabilir?

Yıldızlar canlı değildir ama canlılar gibi doğar, yaşar ve ölürler. Aşağıdaki posterde yıldızların oluşum süreci ve geçirdiği değişimler temsili olarak gösterilmiştir.

Dünya'nın yaşam kaynağı Güneş de bir yıldızdır. Güneş'in büyük kütleli olmayıp orta büyüklükte bir yıldız olduğu bilinmektedir.

Verilen bilgilere göre yıldızlarla ilgili aşağıdakilerin hangisindeki ifade yanlıştır?

YILDIZLAR NASIL OLUŞUR?

Kütle çekim kuvveti; bir kütleye sahip olan herhangi bir cismin diğer cisimlere uyguladığı kuvvete denir. Kütle çekim kuvvetinin etkisiyle bulutsulardaki gazlar, bulutsunun belirli bölgelerinde sıkışarak yoğunlaşır. Çok büyük kütledeki gaz sıkışınca merkezi çok ısınır ve sonunda bir yıldıza dönüşür.

Yıldız oluşumu ile ilgili yukarıda verilen bilgilere göre;

I. Bulutsuların ham maddesi yıldızlardır.

II. Yıldızların merkezi çok sıcaktır.

III. Yıldızların yoğunluğu bulutsulardan fazladır.

ifadelerinden hangileri söylenebilir?

DÜNYAMIZIN ADRESİ NEDİR?

Evimizin adresini tanımlarken önce mahalle, sonra cadde, daha sonra sokak ve en sonunda apartman, kat ve daire numarasını söyleriz. Tabi ki hangi şehirde olduğumuzu da en altına ekleriz.

Peki uçsuz bucaksız evrende bir nokta büyüklüğünde olan Dünya'mızın adresi nedir? Bu durumda Dünya'mızın adresini şu şekilde tarif edebiliriz.

Dünya'mızın Adresi:
Samanyolu Galaksisi
Avcı Kolu
Güneş Sistemi
Güneş'e yakınlıkta 3. gezegen

EVREN

Dünya'mız için verilen adrese dikkat edilirse;

I. Dünya Güneş sisteminde yer alır.

II. Samanyolu Galaksisi Avcı kolunun bir parçasıdır.

III. Evren içinde birçok farklı gök cismi bulunan yapıdır.

IV. Büyükten küçüğe; Evren > Galaksi > Güneş Sistemi > Dünya şeklinde sıralama yapılabilir.

yargılarından hangileri doğru olur?

Dünya'dan gökyüzüne bakıldığında bir arada görünen yıldız kümelerine takımyıldızı denir.

Eski çağlarda Yunan ve Romalılar, yıldız kümelerini hayali çizgilerle birleştirip onları ünlü kişilere ya da hayvanlara benzeterek isimlendirmişlerdir.

Yukarıda bazı takımyıldızların resimleri ve görselleri verilmiştir.

Buna göre;

1. Günümüzde kullandığımız takımyıldızların adları geçmişteki ile aynıdır.

2. Tüm takımyıldızlarda eşit sayıda yıldız bulunur.

3. Takımyıldızların ve bunları oluşturan yıldızların birbirlerine göre konumu değişmez.

4. Takımyıldızı oluşturan yıldızlar arası mesafe birbirine eşittir.

yargılarından hangileri doğrudur?

Türk bilim insanları ilk kez bir gezegen keşfetti

Ankara Üniversitesi ve Ege Üniversitesinde görevli öğretim üyesi üç Türk bilim insanı Güneş sistemine 212 ışık Yılı uzaklıkta Jüpiter benzeri bir “öte  gezegen” keştetii. Keşfedilen gezegen Jüpiter'den 1.5 kat daha büyük boyutlara sahip olup yıldızının etrafında bir tam yörünge turunu neredeyse bir yıl sürede tamamlamaktadır. Tamamen gaz yapıda oluştuğundan üzerinde yaşam barındırma ihtimali yoktur. Keşfedilen gezegenin yıldızına uzaklığı ile Dünya - Güneş arası uzaklık eşittir. Keşfi yapan Türk bilim insanları gezegene Atatürk ya da Türk ismini koymak istediklerini ifade ettiler.

Yukarıdaki haber metnine göre;

I. Keşfedilen gezegen Güneş sisteminden farklı bir yıldız sistemi içinde yer almaktadır.

II. Gezegenler katı yapıda olabileceği gibi gaz yapıda da olabilir.

III. Gezegenin yörüngesinde dolandığı yıldıza uzaklığı ile Dünya'nın yörüngesinde dolandığı yıldıza uzaklığı eşittir.

çıkarımlarından hangilerine ulaşılabilir?