10. Sınıf Biyoloji 1. Dönem 1. Yazılı Soruları (2. Senaryo, Açık Uçlu)

Görüş yanlıştır. ATP depolanamaz ve hücre zarından geçemediği için bir hücreden diğerine aktarılamaz. Her hücrede ihtiyaç duyulan ATP, hücre içinde anlık olarak sentezlenir ve tüketilir (ATP döngüsü). "ATP depolanmaz, hücre zarından geçemez, her hücre kendi ATP'sini üretir" gibi cevaplar kabul edilir.

I: Fosforilasyon (ADP'ye enerji ve inorganik fosfat eklenerek ATP sentezi). II: Defosforilasyon (hidroliz ile ATP'deki fosfat bağının kırılması). Enerji II numaralı olayda açığa çıkar. Bu enerji sinirsel iletim, kas kasılması, aktif taşıma, hareket, büyüme, onarım, vücut ısısının korunması gibi faaliyetlerde kullanılır (en az iki örnek kabul edilir).

Besinlerdeki kimyasal enerjinin kaynağı güneştir ve bu enerji fotosentezle ışık enerjisinden kimyasal bağ enerjisine dönüştürülür. Fotosentez yapanlar ekosistemde besin ve enerji akışının temelini oluşturur. Bunlar yok olursa otçullar besin ve enerji bulamaz, otçullarla beslenen etçiller de dolaylı olarak enerjisiz kalır. ATP üretilemediğinden yaşamsal faaliyetler sürdürülemez ve tüm canlılar etkilenir. Bu doğrultuda gerekçeli cevaplar kabul edilir.

a) Bağımlı değişken, 10 dakikada çıkan gaz baloncuğu sayısıdır (ışık miktarı bağımsız değişkendir). b) Gaz oksijendir (O2); kaynağı sudur (H2O) (Hill reaksiyonu, ağır oksijen izotopu deneyleri). c) Işık arttıkça çıkan oksijen baloncuğu sayısı artar, karanlıkta hiç baloncuk çıkmaz. Yani fotosentez için ışık gereklidir ve ışık miktarı arttıkça fotosentez hızı da artar (Ingenhousz'ın gözlemiyle uyumludur).

"?" = Taşlık (kaslı mide). Kuşlarda diş yoktur; taşlığın güçlü kas yapısı besinleri fiziksel olarak parçalayarak mekanik sindirimi gerçekleştirir.

Tavşanın sindirim kanalı (bağırsağı), vücut boyutuna göre tilkininkinden daha uzundur. Bitkisel besinler selüloz içerdiğinden bunların sindirimi ete oranla daha zordur. Uzun sindirim kanalı otçul canlılara sindirim için daha fazla zaman kazandırır ve besin maddelerinin emilimi için daha geniş yüzey alanı sağlar. Etçillerde besin sindirimi daha kolay olduğundan kanal daha kısadır.